OSMANLI İMPARATARLUĞU DAĞILMA DÖNEMİ

Dağılma Dönemi Padişahları

Dağılma dönemi padişahları;
III. Selim (1789 – 1807)

II.Mahmut (1808 – 1839)

Abdülmecit (1839  – 1861)

Abdülaziz (1861 – 1876)

V. Murat (1876)

II. Abdülhamit (1876 – 1909)

V. Mehmet Reşat (1909 – 1918)

VI. Mehmet Vahdettin  (1918 – 1922)

Dönemin Genel Özellikleri

Fransız İhtilali’nin yaydığı milliyetçilik akımı, Osmanlı İmparatorluğu’nun dağılışında etkili olmuştur.

Sanayi Devrimi’nin getirdiği pazar ve hammadde gereksinimi, Batılı devletlerin, Osmanlı Devleti’nin toprakları üzerindeki beklentilerini artırmıştır.

Sanayileşen Avrupalı devletler kapitülasyonların da etki­siyle Osmanlı Devleti’ni Avrupa’nın açık pazarı ve yarı sömürgesi du­rumuna düşürmüştür.

Osmanlı Devleti, yine Fransız İhtilali’nin etkisiyle or­taya çıkan eşitlik, adalet fikirleri ile yenilik hareketlerine hız vermiştir.

Osmanlı Devleti’ni içinde bulunduğu kötü durum­dan kurtarmak amacıyla bazı düşünce akımları ortaya çıkmıştır.

Osmanlı devleti Dağılma Dönemi’nde iç politikada her alanda ıslahat yaparak devleti çöküntüden kurtarmak istemiş, dış politikada ise denge politikası izleyerek ayakta kalmaya çalışmıştır.

DAĞILMA DÖNEMİ SİYASİ OLAYLARI

1787-1792 yıllarında Osmanlı, Rusya ve Avusturya arasında yapılan savaşları Osmanlı kaybetmiş, Rusya ile Yaş Antlaşması’nı imzalayarak daha önce bağımsızlığını tanıdığı Kırım’ın Rusya’ya ait olduğunu onaylamıştır.

1798 yılında Fransa, İngiltere’nin sömürgeleriyle bağlantısını kesmek amacıyla Mısır’ı işgal etmiş ancak Rusya ve İngiltere’nin Osmanlı’yı desteklemesiyle başarısız olarak geri çekilmiştir.

Osmanlı ilk kez Fransa’nın Mısır’ı işgali sırasında “denge politikası” izlemiştir.

Yaş Antlaşması ile Gerileme Dönemi sona ermiş Dağılma Dönemi başlamıştır.

III. Selim Gerileme Döneminin son Dağılma Döneminin ilk padişahıdır.

1806-1812 Osmanlı Rus Savaşı

Rusya’nın Eflak ve Boğdan’ın içişlerine karışması üzerine Osmanlı Rus yanlısı yöneticileri görevden almış bunu üzerine Rusya Osmanlı’ya savaş ilan etmiştir.

Rusya Tilsit Antlaşması’nı imzalayarak Fransa ile sorunlarını çözdü (1807).

II. Mahmut Ruslara karşı İngiltere’nin desteğini sağlamak için Kaleyi Sultani Antlaşması’nı imzaladı (1809).

Bükreş Antlaşması (1812)

Rusya; Eflak ve Boğdan’dan çekilecek

Besarabya Ruslara bırakılacak

Osmanlı Eflak-Boğdan’dan iki sene vergi almayacaktı.

Tuna Nehri açılacak.

Karadeniz Sahil şeridi (Kuban Nehri-Bzip Irmağı civarı) Rusya-Osmanlı arasında paylaşılacaktı.

Osmanlı Sırpların içişlerine karışmayacaktı.                              

Akkerman Antlaşması (1826)

Bükreş Antlaşması’nın şartları Rusya lehine düzenlendi.